Πορτοφόλια: πού φυλάς τα κρυπτονομίσματα

Το «πορτοφόλι» στα κρυπτονομίσματα δεν περιέχει νομίσματα. Αυτά βρίσκονται πάντα στο blockchain. Το πορτοφόλι κρατά τα κλειδιά που σου επιτρέπουν να τα στείλεις. Υπάρχουν δύο βασικοί τρόποι να τα κρατάς.

1. Στον πάροχο (custodial)

Όταν αγοράζεις σε ένα ανταλλακτήριο, τα κρυπτονομίσματα μένουν συνήθως στον λογαριασμό σου εκεί, και τα κλειδιά τα κρατά ο πάροχος. Είναι το πιο εύκολο για αρχάριους: συνδέεσαι με email και κωδικό, και αν ξεχάσεις τον κωδικό μπορείς να τον επαναφέρεις.

Ο κίνδυνος: εμπιστεύεσαι την εταιρεία. Αν χακαριστεί, παγώσει τις αναλήψεις ή πτωχεύσει, μπορεί να χάσεις την πρόσβαση στα χρήματά σου. Το 2022 κατέρρευσε το FTX, ένα από τα μεγαλύτερα ανταλλακτήρια του κόσμου, και εκατομμύρια πελάτες είδαν τα κεφάλαιά τους να παγώνουν. Γι' αυτό είναι σημαντικό να επιλέγεις αδειοδοτημένους παρόχους, όπως θα δούμε στο επόμενο κεφάλαιο.

2. Δικό σου πορτοφόλι (self-custody)

Μπορείς να μεταφέρεις τα κρυπτονομίσματα σε πορτοφόλι που ελέγχεις εσύ. Τότε δεν εξαρτάσαι από καμία εταιρεία, αλλά η ευθύνη είναι αποκλειστικά δική σου. Υπάρχει μια γνωστή φράση: «not your keys, not your coins», δηλαδή αν δεν έχεις τα κλειδιά, τα νομίσματα δεν είναι πραγματικά δικά σου.

• Hot wallets: εφαρμογές στο κινητό ή επεκτάσεις στον browser. Βολικές για μικρά ποσά, αλλά είναι συνδεδεμένες στο διαδίκτυο, άρα πιο εκτεθειμένες σε ιούς και απάτες.
• Cold wallets (hardware wallets): μικρές συσκευές σαν USB που κρατούν τα κλειδιά εκτός διαδικτύου. Είναι η πιο ασφαλής επιλογή για μεγαλύτερα ποσά και μακροπρόθεσμη φύλαξη. Να τις αγοράζεις μόνο από τον κατασκευαστή ή επίσημο μεταπωλητή, ποτέ μεταχειρισμένες.

Η φράση ανάκτησης (seed phrase)

Όταν δημιουργείς δικό σου πορτοφόλι, σου δίνει μια σειρά 12 ή 24 λέξεων. Αυτή η φράση είναι το «κλειδί για όλα»: με αυτήν μπορείς να επαναφέρεις το πορτοφόλι σε οποιαδήποτε συσκευή. Το ίδιο όμως μπορεί να κάνει και όποιος άλλος τη βρει.

• Γράψ' τη σε χαρτί (ή σε μεταλλική πλάκα) και φύλαξέ τη σε ασφαλές μέρος. Όχι φωτογραφία, όχι σε email, όχι σε cloud ή σε σημειώσεις στο κινητό.
• Κανείς σοβαρός πάροχος, υποστήριξη ή εφαρμογή δεν θα σου τη ζητήσει ποτέ. Αν σου τη ζητήσουν, είναι απάτη, χωρίς εξαίρεση.
• Αν τη χάσεις και χαλάσει η συσκευή σου, τα κρυπτονομίσματα χάνονται οριστικά. Δεν υπάρχει «ξέχασα τον κωδικό».

Τι να διαλέξεις

Για τα πρώτα σου βήματα, με μικρά ποσά, ένας αδειοδοτημένος πάροχος είναι αρκετός. Όσο το ποσό μεγαλώνει και μαθαίνεις, αξίζει να εξετάσεις ένα hardware wallet. Ό,τι κι αν επιλέξεις, κάνε πρώτα μια μικρή δοκιμαστική μεταφορά πριν στείλεις μεγαλύτερο ποσό.